Transhumace

Redyk Karpacki zagościł na przełęczy Pustevny

Beskid Śląsko-Morawski, Pustevny, Redyk Karpacki, Transhumace, Wołoskie Muzeum w Przyrodzie
Wędrując kiedyś po wspaniałych wzniesieniach Beskidu-Śląsko Morawskiego trafiliśmy na uroczą przełęcz, jedną z najpiękniejszych jaką widzieliśmy. Rozdziela ona szczyty: Radegast (1105 m n.p.m.) i Tanečnice (1084 m n.p.m.). Zdobi je kompleks schronisk turystycznych o bajecznej architekturze i wystroju, projektu Dušana Jurkoviča. Wówczas zapadał już wieczór, a my musieliśmy jeszcze zdążyć przed zmrokiem zejść do Trojanowic leżących poniżej przełęczy. Wówczas obiecywaliśmy sobie, że powrócimy tu. I oto dzisiaj się to stało. Jakże miło znów wrócić w te piękne strony i powrócić wspomnieniami do tamtych dni.
…

Zrozumieć Redyk Karpacki

Public Relations, Redyk Karpacki, Transhumace
Hala Radziechowska w Beskidzie Śląskim.
Bliski jest już dzień w którym Redyk Karpacki 2013 zakończy swoją wędrówkę. I wówczas zapewne całe to przedsięwzięcie uznane zostanie znaczącym wyczynem, bo takimże niezaprzeczalnie będzie. Pokonanie ze stadem owiec setek górskich kilometrów – nie pozbawionych wszak niebezpieczeństw, to przecież nie lada wyzwanie. Jednak nie o to w tym wszystkim chodziło. Nikt nie bił tutaj żadnego rekordu. Pasterze Redyku Karpackiego 2013 częstokroć o tym mówili, by nie odbierać tego co robią w kategoriach sportowych, czy wyczynowych, bowiem ich przedsięwzięcie ma zupełnie inny, głębszy sens i cel do osiągnięcia. Wyjaśnia to nam nasz przyjaciel i współuczestnik Redyku Karpackiego 2013 – Adam Kitkowski w artykule „Zrozumieć Redyk Karpacki”.
…

U Karpackiego Bacy w Koniakowie

Beskid Śląski, Koniaków, Redyk Karpacki, Transhumace
Góry przyciągają wspaniałymi krajobrazami, swoistą przyrodą, niezrównanym klimatem, jak też niepowtarzalną kulturą. W przypadku Karpat kultura ta jest charakterystyczna dla całego ich łuku od Rumunii, poprzez Ukrainę, Słowację i Polskę, aż do Czech. To niezwykłe jak wiele podobieństw ma ona mimo tak rozległego obszaru na którym ją spotykamy. Widać je w architekturze, strojach ludowych, muzyce, potrawach, czy chociażby w nazewnictwie. Wystarczy otworzyć atlas, by ujrzeć w Karpatach mnóstwo powtarzających się nazw jak np.:
  • groń – przy nazwach kopulastych wzniesień lub szczytów,
  • kiczora – oznaczająca zarośniętą górę,
  • magura – używaną dla samotnych lub wyraźnie wyodrębnionych masywów górskich,
  • przysłop – przy przełęczach lub płytkich wysokogórskich siodłach.

Pasterskie opowieści

Beskid Niski, Magurski PN, Redyk Karpacki, Transhumace, Żydowskie
Żydowskie to stara wioska położona około 4 km na południe od Krempnej. Dziś jest to miejsce praktycznie opuszczone, ale znajdziemy tutaj wiele interesujących pamiątek z przeszłości – stare kapliczki, krzyże, a także dawny cmentarz łemkowski z ładnymi kamiennymi nagrobkami. Stała tu niegdyś stara cerkiew, o bryle niepodobną do żadnej innej świątyni w okolicy. Jeszcze w latach 50-tych można było zobaczyć jej ruiny. W sąsiedztwie stała również wybudowana w 1922 roku cerkiew pod wezwaniem Wniebowstąpienia Jezusa Chrystusa, po której obecnie pozostała grupa starych lip stojąca na północ od łemkowskiego cmentarza.
…

W Beskidzie Niskim życie toczy się spokojniej

Beskid Niski, Redyk Karpacki, Transhumace, Żydowskie

Wydaje się, że znamy dużo miejsc, gdzie życie toczy się spokojnie. Ale to tylko pozory. Większość mieszkańców Polski przejęła „amerykański” styl życia – praca od rana do wieczora, posiłki „w biegu”, bez przyjaciół, bez refleksji, bez atmosfery domu rodzinnego. Jesteśmy zaganiani, znerwicowani, otumanieni przez media.
…

W sercu Beskidu Niskiego

Beskid Niski, Krempna, Magurski PN, Redyk Karpacki, Transhumace
Znajdujemy się w sercu Beskidu Niskiego, gdzie nad rzeką Wisłoką pośród malowniczych wzniesień położona jest wieś Krempna. Niegdyś tereny te porastała niedostępna Puszcza Karpacka, a podwaliny obecnych osad zaczęli tutaj tworzyć wołoscy i ruscy pasterze, którzy pojawiali się tutaj już w średniowieczu, ale główna fala przyszła w XVI wieku. Osadnictwo to przyniosło nieznaną do tej pory na tych ziemiach gospodarkę – hodowlę owiec, bydła, kóz w trudnych warunkach górskich.
…

Idą pasterze Karpat…

PR, Public Relations, Redyk Karpacki, Transhumace
Redyk Karpacki wkracza do Polski, rozpoczyna kolejny etap swojej misji. Nadszedł czas by nasze doliny i wierchy usłyszały o tym, iż jesteśmy jedną karpacką rodziną. Nie ma znaczenia kim jesteśmy, nie ma znaczenia skąd przybywamy: z gór, wyżyn, nizin, czy znad morza. Każdy może wyjść na spotkanie pasterzom pędzącym stado przez górskie krainy, jak niegdyś ich przodkowie przecierający pierwsze szlaki w niedostępnych ostępach. Na trasie Redyku Karpackiego czeka na wszystkich najprawdziwsze, żywe dziedzictwo kulturowe, które kiedyś rozwarło wrota gór, by każdy mógł je zobaczyć i podziwiać.
…

Pasterska wędrówka przez górski świat

Redyk Karpacki, Transhumace
Trasa „Redyku Karpackiego – Transhumace 2013” liczy około 1400 kilometrów. Wiedzie wzdłuż łuku Karpat starymi traktami pasterskimi, którymi niegdyś przez około 4 wieki wędrowali Wołoscy pasterze ze swymi stadami. Tegoroczny Redyk Karpacki przemierzy te same trakty w ciągu 4 miesięcy, ale bynajmniej nie chodzi tu o jakikolwiek wyczyn. Tempo przemieszczania się Redyku zostało optymalnie dobrane do stada i a pokonywane dobowe dystanse nie są większe niż te, które pokonują owce podczas normalnego wypasu na hali. Dziennie jest to nie więcej niż 15 km, co daje średnie tempo wędrówki 1 km na godzinę.
…

Redyk Karpacki – Transhumace 2013

PR, Public Relations, Redyk Karpacki, Transhumace
Kiedyś podczas jednej z wędrówek po Beskidzie Śląsko-Morawskim, zauroczeni Wołoskim Muzeum w Rożnowie pod Radhostem i miejscami do których dotarła kultura wołoskich pasterzy – przyszła nam do głowy fascynująca myśl. Byliśmy na terenach ostatnich wiosek, jakie utworzyli wołoscy osadnicy na trasie swojej wielowiekowej wędrówki. Wówczas poczęliśmy zastanawiać się skąd przybyli, skąd się wzięli, i co skłoniło ich to tego by wędrować wzdłuż całych Karpat. Oczarowani ich kulturą doznaliśmy olśnienia, iż całą tą tradycyjną kulturę ciągnącą się przez Karpaty łączy jeden etos – wspólny mianownik, którego do tej pory nie dostrzegaliśmy tak wyraziście.
…

Przewijanie do góry