Korona Sudetów

W krainie skalnych miast: Žaltman

Broumovská vrchovina, Czechy, Góry Jastrzębie, Góry Stołowe, Jestřebí hory, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Žacléřská vrchovina, Žaltman

Na dobry początek nowego dnia udajemy się w Góry Jastrzębie w Czechach. Wędrówkę rozpoczynamy o godzinie 8.20 w miejscowości Malé Svatoňovice, zaraz przy dworcu kolejowym. Tam też będziemy ją kończyć. Ulicą Nádražní docieramy do placu Karla Čapka. Karel Čapek był czeskim pisarzem, prozaikiem i dramaturgiem, który w 1890 roku urodził się właśnie tutaj. Był też jednym z pionierów fantastyki naukowej, który po raz pierwszy użył i spopularyzował słowo robot. Przy placu znajduje się muzeum poświęcone mu. Po drugiej stronie placu stoi kościół Siedmiu Radości Najświętszej Marii Panny z 1733 roku, który w latach 1830-31 został przebudowany w stylu empire. W jego wnętrzu można zobaczyć malowidła ścienne przedstawiające Siedem Radości Marii Panny wykonane w 1899 roku. Większość z nich namalował Ludvík Nejedlý z Nowego Bydžova, z wyjątkiem szóstej radości wykonanej przez malarkę Ivę Beščecovą z Dobříša.
Przechodzimy obok kościoła i podchodzimy dalej w górę ulicą Schejbalovą aż do Maryjnego Sadu (Mariánský sad), wypełnionego stacjami drogi krzyżowej, zespołem kaplic poświęconych Siedmiu Radościom Marii Panny oraz Grobu Pańskiego powyżej nich. Z prawej mamy dolinkę potoku Mariánský. Zaraz za roztajem szlaków U Mariánského sadu, po drugiej stronie potoku znajduje się dawna Sztolnia Kateřina z lat trzydziestych XX wieku, nazwana tak na cześć księżniczki z Nachodu Kateřiny Zaháňskiej. Miała służyć jako odwadniająca sztolnia spadkowa w Svatoňovickim zagłębiu węglowym, ale nie osiągnęła planowanej wielkości. Jej długość wynosi tylko 250 metrów.
Powyżej źródlisk potoku Mariánský wchodzimy na tereny otwarte, przechodzimy obok kilku domostw, za którymi znajdowała się kiedyś głęboka Kopalnia Świętej Trójcy, w której wydobywano węgiel kamienny. Jej wyrobisko jest obecnie zarośnięte lasem i nie jest widoczne w terenie. Dom, który stoi tu pod lasem stoi o numerze 97 był kiedyś kuźnią górniczą, a obok znajdował się szczyt hałdy (obecnie porośnięty łąką). Idziemy dalej trawersując zbocze grzbietu. Wkrótce przecinamy drogę leśną, przy której mamy kolejny rozstaj szlaków o nazwie Bílý kůl. Niedługo i łagodnie schodzimy na przełęcz, za którą wznosi się nasze końcowe wzniesienie. Przy szlaku zobaczyć można kilka bunkrów, które miały obronić Czechosłowację przed agresją państw sąsiednich. Wybudowane zostały w latach 1935-1938. Powstało wówczas łącznie 10 tysięcy schronów, w tym około 250 schronów ciężkich (dla porównania Linia Maginota składała się z około 5800 obiektów). W niektórych miejscach powstały również większe obiekty wyposażone w działa przeciwpancerne.
Na szczyt Žaltman (740 m n.p.m.) docieramy o godzinie 9.30. Częściowo jest ogołocony z lasu, a na wierzchołku stoi wieża widokowa. Podziwiamy z niej panoramę, a na dole chwilę odpoczywamy. Wracamy tą samą drogą, zatrzymując się w Muzeum Karla Čapka, znajdującym się przy placu za kościołem. Potem schodzimy do autokaru czekającego na nas przy stacji kolejowej „Malé Svatoňovice”. Odjeżdżamy o godzinie 10.50.

…

W krainie Pradziada: Slunečná

Czechy, Dětřichov nad Bystřicí, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Niski Jesionik, Slunečná, Sudety

Ten najwyższy szczyt w paśmie górskim Niskiego Jesionika (czes. Nízký Jeseník) nie jest częstym celem wędrówek. Leży o około 2,5 km na północny wschód od miejscowości Dětřichov nad Bystřicí. Jest cały gęsto zalesiony i z tego względu nie jest on punktem widokowym. Część wierzchołkowa góry jest rozciągnięta. Najwyższy punkt (800,2 m n.p.m.) znajduje się około dwustu metrów na północny wschód od skrzyżowania dróg szlakowych i ścieżek. W odległości około 1 km na południe od szczytu znajduje się Rezerwat przyrody PR Panské louky o powierzchni około 14,3 ha, utworzony w celu ochrony obszarów leśnych położonych na torfowiskach zlewni rzek.

…

W krainie Pradziada: Příčný vrch

Czechy, Góry Opawskie, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Panna Marie Pomocná, Příčný vrch, Sudety, Výr

To najwyższy szczyt w paśmie Gór Opawskich (czes. Zlatohorská vrchovina) o wysokości 975 m n.p.m. Masyw ma kształt płaskiego grzbietu o długości około 3 km. Jest porośnięty lasem świerkowym i fragmentami buczyną. Od średniowiecza góra była miejscem wydobycia złota oraz innych metali, takich jak ołów, miedź czy piryt, na potrzeby produkcji kwasu siarkowego. Kopalnie zostały zamknięte w grudniu 1993, a pozostałością po nich są dziesiątki szybów oraz chodników o łącznej długości około 120 km. Większość z nich została zasypana ze względu na bezpieczeństwo. Po złotonośnej górze oprócz szybów pozostało wiele tajemnic i legend wiążących się z dawnym górnictwem złota, a także Zlatorudné mlýny, swoisty skansen, w którym oprócz zwiedzenia odtworzonych obiektów górniczych można samemu przekonać się, że złoto wciąż znajduje się w tutejszych rudach.
Na wschodnim stoku góry zlokalizowane jest Sanktuarium Matki Boskiej Pomocnej – Maria Hilf (czes. Kostel Panny Marie Pomocné – Maria Hilf). To kościół i miejsce odpustowe. Powstało ono w miejscu objawienia się Matki Boskiej. Stało się to niedługo po tym, jak w 1647 roku w tutejszych lasach chronili się mieszkańcy z okolic przed wojskami szwedzkimi. Po tym objawieniu zbudowano tutaj drewnianą kaplicą, zastąpioną później kościołem murowanym. Kościół ten został jednak zburzony na polecenie komunistycznych władz w 1973 roku. Świątynia została odbudowana w 1995 roku (kamień węgielny pod odbudowaną świątynię poświęcony został przez papieża Jana Pawła II).

…

W krainie Pradziada: Praděd

Czechy, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Pradziad, Sudety, Wysoki Jesionik

Jest dominantą całego regionu i widać go z bardzo daleka, dzięki wybudowanej na szczycie potężnej wieży. Pradziad mający 1491 m n.p.m. wysokości jest najwyższą górą w paśmie Wysokiego Jesionika (czes. Hrubý Jeseník), jak również najwyższym szczytem Jesioników (czes. Jeseníky), Śląska Czeskiego, Górnego Śląska i Moraw, a także piątym co do wysokości w całych Czechach i najwyższym szczytem Sudetów Wschodnich. Pierwotnie (tj. od drugiej połowy XIV wieku) góra nazywana była Keylichter Schneeberg, później od około 1611 roku Schneeberg. W 1497 roku po raz pierwszy pojawiła się nazwa Altvater nawiązująca do obecnej, a w XIX wieku Vaterberg, oznaczająca kogoś najwyższego i najważniejszego, takiego jak najstarszy mężczyzna w rodzinie, czy plemiennej społeczności. Czeski przekład tej nazwy Praděd pojawia się po raz pierwszy w 1848 roku. Nazwę tą uzewnętrznia siwowłosy, sędziwy starzec , bohater ludowych legend. Przy drodze dojazdowej na szczyt góry stoi jego rzeźba wykonana z drewna dębowego przez czeskiego rzeźbiarza Jiří Halouzka z Jiříkova, ustawiona w 2012 roku. Rzeźba ma 214 cm wysokości i waży 600 kg.
Na szczyt Pradziada udamy się najpiękniejszą doliną w Wysokim Jesioniku – Doliną Białej Opawy (czes. Bílá Opava), wychodząc z malowniczo ulokowanego uzdrowiska Karlova Studánka. Najbardziej spektakularny odcinek górskiej rzeki Bílá Opava ma długość około 2,5 km i głębokim wąwozem płynie pomiędzy grzbietem Pradziada i Vysokej Holi. Potok na tym odcinku pokonuje różnicę wysokości rzędu 400 m. i tworzy na całej długości malownicze kaskady i wodospady. Największy z nich Wielki Wodospad ma wysokość 8 metrów i jest częścią ciągu wodospadów na odcinku 40 m, o łącznej wysokości 16,4 m.

…

Na ścieżkach Liczyrzepy: Skalnik

Czarnów, Diadem Polskich Gór, Korona Sudetów, Korona Sudetów Polskich, Ostra Mała, Rudawy Janowickie, Skalnik, Sudety

Skalnik (944 m n.p.m.) jest najwyższą kulminacją Rudaw Janowickich. Góra posiada dwa wierzchołki. Wyższy wierzchołek, wysunięty na północny wschód, stanowi rozległa kopuła z trudnym do zlokalizowania w terenie najwyższym punktem. Znajdują się na nim ruiny dawnej wieży widokowej (cztery betonowe bloki, które stanowiły kotwicę wieży). W pobliżu szczytu tuż przy szlaku znajdowaliśmy przyczepioną na drzewie drewnianą tabliczkę z napisem Skalnik 945 m n.p.m. Od tej tabliczki wierzchołek znajduje się kilkanaście metrów na lewo (jest on oznaczony kamieniem). Jakiś czas temu zamontowano na wierzchołku skrzynkę z pieczątką, ale czy jeszcze tam jest?

Z kolei na niższym, południowo-zachodnim wierzchołku, znajduje się szereg okazałych skałek o fantazyjnych kształtach, z których szczytowa o nazwie Ostra Mała (niem. Freie-Koppe; 935 m n.p.m.) udostępniona jest wykutymi w skale stopniami i zwieńczona platformą widokową. Z punktu widokowego na Ostrej Małej rozpościera się wspaniała panorama Karkonoszy wraz z północnym fragmentem Lasockiego Grzbietu, a także niezwykłe widoki na Kotlinę Jeleniogórską, Pogórze Izerskie, Góry Wałbrzyskie, Góry Kamienne, Góry Kaczawskie i oczywiście Rudawy Janowickie z Górami Sokolimi. Przy dobrej widoczności widoczna jest też Ślęża. Warto zejść na kilka minut ze szlaku na Skalnik, aby tam być.

…

Na ścieżkach Liczyrzepy: Śnieżka

Karkonosze, Korona Europy, Korona Gór Polski, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Korona Sudetów Polskich, Śnieżka, Sudety
Śnieżka (czes. Sněžka, niem. Schneekoppe) słynie ze wspaniałej panoramy. Wznosi się ona na wysokość 1603 m n.p.m. Góruje nad otaczającymi grzbietami. Często na niej silnie wieje. Na jej szczycie panuje surowy klimat, gdzie jest znacznie chłodniej niż u jej podnóża. Do tego jest kapryśną górą, przez większość dni w roku zachmurzoną i zamgloną. Nazwa góry wzięła się od przymiotnika śnieżna, czyli pokryta śniegiem. Śnieżka zbudowana jest z bardzo odpornych na wietrzenie hornfelsów, a jej zbocza pokrywa gołoborze powstałe podczas zlodowacenia w plejstocenie.

Na szczycie po polskiej stronie góry stoi niezwykła budowla w kształcie dysków. W jednym z nich znajduje się restauracja, w pozostałych obserwatorium meteorologiczne. Na szczycie Śnieżki znajduje się również zabytkowa kaplica św. Wawrzyńca (czes. Kaple Sv. Vavřince, niem. Laurentius Kapele) z 1665 roku. Po stronie czeskiej obok górnej stacji wyciągu krzesełkowego stoi nieszczególny budynek, przypominający kontener, w którym mieści się czeska poczta (czes. Česká Poštovna na Sněžce) i bufet.

…

Śnieżka

Karkonosze, Korona Europy, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Korona Sudetów Polskich, Śnieżka, Sudety
Oto najgodniejszy finał kolejnej sylwestrowo-noworocznej wyprawy. Kiedyś główną rolę miała w nim Tarnica, leżąca na drugim, wschodnim skraju kraju. Tutaj najpiękniejsza ze wszystkich wyniesień jest Śnieżka, królowa otaczających gór, ślicznie śnieżnobiała o tej porze roku. Jakież to szczęście widzieć ją w tak pięknej aurze, bo tutaj nie zawsze jest ona taka.

…

W krainie romantyków: Ještěd

Czechy, Ještěd, Korona Sudetów, Korona Sudetów Czeskich, Sudety
Ještěd zawsze był dominantą północnych Czech i symbolem regionu. Góra oferuje dalekie widoki. Ona sama widoczna też jest z Niemiec i Polski. Jest najwyższym szczytem Grzbietu Jesztedzkiego (czes. Ještědský hřbet) i zarazem Grzbietu Jesztiedzko-Kozakowskiego (czes. Ještědsko-kozákovský hřbet). Leży na południowy zachód od Liberca w północnych Czechach. Znajduje się na nim ośrodek sportów narciarskich, kompleks skoczni Szczyt wieńczy spiczasta wieża nadajnika telewizyjnego. U dołu nadajnika znajduje się hotel i restauracja. Do szczytu poprowadzona jest asfaltowa droga z przełęczy Tetřeví sedlo (770 m n.p.m.) położonej na drodze z Liberca do miasta Český Dub.

Przed budową nadajnika na szczycie Ještěd stał wielki krzyż. Był on kamienny i stał aż do 1812 roku. Krzyże na Ještěd mają długą historię udokumentowaną od 1737 roku. Przedostatni krzyż został potajemnie usunięty w latach 80-tych XX wieku, najprawdopodobniej przez ówczesne władze Liberca. Pierwsza chata z gastronomią pojawiła się na szczycie w połowie XIX wieku. W maju 1876 roku zbudowano na szczycie 5-metrową drewnianą wieżę. Była to pierwsza wieża widokowa w tej części Czech. Stała do lipca 1889 roku, a zastąpiła ją wybudowana w tym samym roku nowa, 8-metrowa wieża. Pierwszy hotel górski na Ještěd otwarty został w 1907 roku. W okresie 1909-1911 powstał na stokach góry pierwszy obiekt sportowy – trzykilometrowy tor saneczkowy. W okresie międzywojennym wybudowano kolejkę linową. Obecnie na stokach gór funkcjonuje duży ośrodek narciarstwa.

W styczniu 1963 roku budynek hotelu strawił ogień, na skutek nieroztropnego używana ognia do rozmrażania rur. Rok później na szczycie spłonął inny budynek „Rohan”. Wtedy powstał nowy projekt zagospodarowania szczytu, który zakładał nie tylko powstanie hotelu, ale również węzła telekomunikacyjnego. Nowy hotel z nadajnikiem został otwarty w 1973 roku. Budowla ta ma wysokość 94 m.

…

W krainie Saksonów: Lausche

Góry Łużyckie, Korona Sudetów, Korona Sudetów Niemieckich, Lausche, Luž, Niemcy, Sudety
Lausche (czes. Luž; 793 m n.p.m.) jest dawnym stożkiem wulkanicznym o wyrazistym kopulastym kształcie i stromych zboczach. Jest najwyższym szczytem w Górach Łużyckich. Leży na granicy Czech i Niemiec. Był popularny turystycznie już od połowy XIX wieku. Pierwsze schronisko wzniesiono na nim w 1823 roku. Nowe i większe z wieżą widokową wzniesiono dokładnie na granicy w 1882 roku. Schronisko to w 1946 roku strawił pożar. Obecnie na szczycie góry stoi wieża telekomunikacyjna. Sam wierzchołek jest bardzo dobrym punktem widokowym z rozległymi panoramami (jedynie strona wschodnia jest częściowo ograniczona). Na szczyt Lausche dotrzeć można z otaczających miejscowości: Waltersdorf (najkrótsza trasa) i Jonsdorf w Niemczech, czy Horní Světlá i Dolní Světlá w Czechach.

…

Korona Sudetów

Korona Sudetów, page
KORONA SUDETÓW
L.p. Szczyt (wysokość) Pasmo Ela Alicja Dorota Marek
 Sudety Zachodnie (czes.Západní Sudety)
1 
 Śnieżka (Sněžka)

1602 m n.p.m. 
 Karkonosze
 (Krkonoše)

2 
 Wysoka Kopa

1126 m n.p.m. 
 Góry Izerskie
 (Jizerské hory)
7.07.
2016

3 
 Ještěd

1012 m n.p.m. 
 Ještědsko-kozákovský hřbet
 (Grzbiet Jesztiedzki)




4 
 Skalnik

945 m n.p.m. 
 Rudawy Janowickie
3.07.
2016

5 
 Luž (Lausche)

793 m n.p.m. 
 Lužické hory
 (Góry Łużyckie, Zittauer Gebirge)




6 
 Skopiec

724 m n.p.m. 
 Góry Kaczawskie

 Sudety Środkowe (Střední Sudety)
7 
 Velká Deštná

1115 m n.p.m. 
 Orlické hory
 (Góry Orlickie)




8 
 Wielka Sowa

1015 m n.p.m. 
 Góry Sowie
11.07.
2015

9 
 Jagodna

977 m n.p.m. 
 Góry Bystrzyckie

10 
 Waligóra

936 m n.p.m. 
 Góry Kamienne
12.07.
2015

11 
 Szczeliniec Wielki

919 m n.p.m. 
 Góry Stołowe
12 
 Borowa

853 m n.p.m. 
 Góry Wałbrzyskie




13 
 Kłodzka Góra

765 m n.p.m. 
 Góry Bardzkie
14 
 Žaltman

739 m n.p.m. 
 Sudety Wschodnie (Východní Sudety)
15 
 Praděd

1491 m n.p.m. 
 Hrubý Jeseník
 (Wysoki Jesionik)

16 
 Śnieżnik
 (Králický Sněžnik)

1425 m n.p.m. 
 Masyw Śnieżnika

 Sudety Wschodnie (czes. Východní Sudety)
17 
 Smrk

1125 m n.p.m. 
 Góry Złote i Bialskie
 (Rychlebské hory)

18 
 Jeřáb

1003 m n.p.m. 
 Hanušovická vrchovina




19 
 Příčný vrch

975 m n.p.m. 
 Zlatohorská vrchovina
 (Góry Opawskie)

20 
 Slunečná

800 m n.p.m. 
 Nízký Jeseník
 (Niski Jesionik)




21 
 Lázek

714 m n.p.m. 
 Zábřežská vrchovina




 Przedgórze Sudeckie
22 
 Ślęża

718 m n.p.m. 
 Masyw Ślęży

PTTK Wrocław

KORONA SUDETÓW jest to regionalna odznaka turystyki kwalifikowanej, istniejąca od 1 maja 2001 r. Powstała z inicjatywy działaczy Komisji Turystyki Górskiej Oddziału Wrocławskiego PTTK jako jedna z propozycji popularyzacji turystyki górskiej na terenie Dolnego Śląska oraz sąsiadujących z nim regionów leżących w Sudetach. Odznaka przyznawana jest za zdobycie 22 najwyższych szczytów sudeckich pasm i masywów górskich, zarówno po stronie polskiej, jak i czeskiej oraz niemieckiej. Zdobywać ją można przez dowolnie długi okres, a potwierdzenia gromadzi się w specjalnej książeczce. 
REGULAMIN ODZNAKI
§ 1 
Odznaka KORONA SUDETÓW jest odznaką regionalną Oddziału Wrocławskiego Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego. Nadzór nad nią sprawuje Komisja Turystyki Górskiej Oddziału Wrocławskiego PTTK. 
§ 2 
Celem ustanowienia odznaki KORONA SUDETÓW jest popularyzacja turystyki górskiej w Sudetach (zarówno w kraju, jak i poza jego granicami), poznawanie ich walorów przyrodniczych i krajoznawczych, zwłaszcza na terenach mniej znanych i odwiedzanych.
§ 3 
Odznaka jest jednostopniowa. 
§ 4 
Odznakę KORONA SUDETÓW uzyskuje się poprzez zdobycie najwyższych szczytów poszczególnych pasm i masywów górskich w Sudetach (niezależnie od granic państwowych) wg załączonego wykazu, z uwzględnieniem zasad bezpiecznego uprawiania turystyki górskiej oraz prawidłowego poruszania się na terenach objętych ochroną i poza granicami kraju.
§ 5 
Kolejność zdobywania szczytów jest dowolna. 
§ 6 
Do odznaki zalicza się szczyty zdobywane od 1 maja 2001 r., tj. od daty wejścia w życie regulaminu odznaki. 
Okres zdobywania odznaki jest nieograniczony. 
§ 7 
Potwierdzenia zdobycia poszczególnych szczytów dokonuje się w Książeczce Odznaki KORONA SUDETÓW poprzez przybicie na pustych stronach pieczątki najbliższego obiektu turystycznego lub innej instytucji, a w zamieszczonej tabeli potwierdzeń wpisanie daty wejścia na dany szczyt i uzyskanie podpisu przodownika turystyki górskiej PTTK, mającego uprawnienia na Sudety, albo przewodnika sudeckiego, wraz z podaniem numeru ważnej legitymacji przodownickiej lub przewodnickiej. Potwierdzeniem zdobycia danego szczytu może być także fotografia lub potwierdzenie z książeczki innej odznaki turystycznej. 
§ 8 
Przodownicy turystyki górskiej PTTK oraz przewodnicy górscy są zwolnieni z obowiązku uzyskiwania potwierdzeń. 
§ 9 
Ubiegający się o odznakę KORONA SUDETÓW po zebraniu potwierdzeń ze zdobycia wszystkich wymienionych szczytów przedstawia książeczkę do weryfikacji Komisji Turystyki Górskiej Oddziału Wrocławskiego PTTK, 50-106 Wrocław, Rynek-Ratusz 11/12. Jeśli przesyła się książeczkę pocztą, należy dołączyć zaadresowaną kopertę zwrotną ze znaczkiem pocztowym. 
§ 10 
Po pozytywnym zweryfikowaniu książeczki przystawia się w oznaczonym miejscu pieczątkę stwierdzającą przyznanie odznaki KORONA SUDETÓW oraz pieczątkę Komisji Turystyki Górskiej Oddziału Wrocławskiego PTTK, wraz z podpisem osoby upoważnionej do weryfikacji. 
§ 11 
Zweryfikowana książeczka jest legitymacją odznaki KORONA SUDETÓW, uprawnia do jej nabycia i noszenia. 
§ 12 
Odznakę nabywa się w Oddziale Wrocławskim PTTK za okazaniem zweryfikowanej książeczki. 
§ 13 
Wszelkie wątpliwości, które mogą wyniknąć z interpretacji powyższego regulaminu, rozstrzyga Komisja Turystyki Górskiej Oddziału Wrocławskiego PTTK. 
§ 14 
Wszelkie materiały i informacje związane z odznaką KORONA SUDETÓW można uzyskać w Oddziale Wrocławskim PTTK, 50-106 Wrocław, Rynek-Ratusz 11/12. 
§ 15 
Regulamin odznaki został uchwalony na posiedzeniu Zarządu Oddziału Wrocławskiego PTTK w dniu 26 marca 2001 r. oraz na posiedzeniu Prezydium Zarządu Głównego PTTK w dniu 19 kwietnia 2001 r. i obowiązuje od dnia 1 maja 2001 r., wraz z poprawkami uchwalonymi przez Zarząd Oddziału Wrocławskiego PTTK w dniach 17 stycznia 2011 r. i 16 września 2013 r.
Przewijanie do góry